De geschiedenis van de siamese rat
In
1978 bood de genetische adviseur van de Britse “National Fancy Rat Society” (NFRS),
Mr. Roy Robinson, zijn hulp aan om ratten, afkomstig van een laboratorium in het
Franse Orly, te importeren. Een Brits laboratorium in Charshalton Surrey bood
zich aan om mee te werken aan deze onderneming door het delen van de kosten van
de quarantaine.
Er werden drie
koppels geďmporteerd in september 1978, welke door het laboratorium gehouden
werden, en het eerste nest van elk koppel werd even voor kerstmis aan de NFRS
gegeven.
Deze ratten
leken nog in niets op wat wij actueel als siamees omschrijven. Ze leken op een
geelachtige capucijn met een donkere, onduidelijk getekende neus.
Door selectie
slaagden de Engelse fokkers erin deze dieren te transformeren in de mooie
siamezen die we heden ten dage kennen.
In november 1983
importeerden enkele Californische fokkers 8 van deze Engelse ratten, samen met
enkele pearls, cinnamon pearls, bonte, chocolade, geelwildkleur, cinnamon rexen,
zwarte berken rexen en enkele zwarten.
Alle bekende
siamese ratten die wij nu kennen zouden afstammen van deze 8 ratten, samen met
enkele later geďmporteerde dieren.
Siamese ratten
maakten hun debuut op een show in 1984.
Toch moeten we
nog een trieste noot rapporteren in de geschiedenis van de siamees: wanneer de
eerste siamezen geďmporteerd werden in de USA werden ze als ongewoon en zeldzaam
beschouwd, en de dierenwinkels zagen direct groot geld in deze prachtige dieren.
Enkelen hebben een koppeltje of een tweede aangeschaft en zijn erop los gaan
fokken, zonder op type, temperament, gezondheid of juiste kleur te letten.
Hierdoor werd niet enkel de kleur geruďneerd, er kwamen ook gezondheidsproblemen
en veel gevallen van extreem agressieve ratten. Uiteindelijk kreeg de siamese
rat een negatieve reputatie, en veel winkels stopten de aankoop. Deze toestand
is ondertussen veel verbeterd. Tegenwoordig kan je slecht getekende siamezen
vinden in de verkoop van “slangenvlees” in zekere dierenwinkels.
De siamese kleur
is moeilijk te fixeren en het duurt generaties om de kleur te perfectioneren.
Enkele attente fokkers zijn er sinds enkele jaren uiteindelijk in geslaagd om siamese ratten met de kwaliteiten van een goed huisdier te fokken in een nog
meer schitterende kleur dan in het begin.
Aan de basis van
de siamese kleur ligt een verschijnsel dat acromelanisme genoemd wordt. De
melaninekorrels bij deze kleur zijn thermo-sensibel, dus gevoelig aan
temperatuursverschillen. De intensiteit van de kleur hangt af van de
omgevingstemperatuur: hoe kouder het is, hoe donkerder de kleur wordt. Dit is
de reden waarom de delen van het dier die het snelst aan koude onderhevig zijn
(neus, oren, voeten, staart) een donkerder kleur hebben dan het lichaam, dat
warmer is. Dit houdt ook in dat siamese ratten donkerder worden in de winter.
Het gen voor
siamees is recessief.
Twee siamezen
aan elkaar gepaard zullen altijd siamese jongen geven.

Jonge ratjes uit een nest van
een blauwe moeder van blauw X siamees. Het nest bestaat uit 17 jongen: 5
zwarte, 9 blauwe en 2 siamezen.
Rattery Ratten-Ri van Rianne
van Wissen (http://www.ratten-ri.nl)
Een siamees
gekruist met een zwarte rat zal altijd zwarte jongen geven. Indien deze jongen
gekoppeld worden, zullen drie vierden van de jongen zwart zijn en één vierde
siamees. Deze combinatie wordt als de meest geschikte beschouwd om de siamese
kleur te verbeteren.
Hetzelfde doet
zich voor wanneer men met een agouti kruist. Dit is echter niet aan te raden
omdat de siamese kleur dan niet zo goed is.
Kleurvariaties
De rus of
himalayan
· Sepia
(aaB-chcD-E-G-P-)
· Blauw
(aaB-chcddE-G-P-)
De kleur van de
beharing is wit zonder gele schijn. De neus, snorharen, oren, poten,
staartinplanting en staart zijn donkersepiakleurig of blauw. De ogen zijn
rood. De voetzolen zijn bij voorkeur donker gepigmenteerd.
Wanneer siamese
ratten gekruist worden met wit roodoog (albino) zullen de nakomelingen allemaal
russen zijn. Kruist men deze jongen onderling, dan krijgt men ongeveer een
kwart siamees, de helft russen en een kwart witte dieren.
Wanneer men twee
russen kruist die uit rus ouders komen krijgt men steeds rus jongen.
De sepia siamees
of seal point (aaB-chchD-E-G-P-)
Dit is de
originele kleur!
De dekkleur is
sepia, de kleur is het donkerst op de achterhand en wordt geleidelijk aan
lichter naar de buik toe. De tussenkleur volgt de dekkleur. De onderkleur is
een nuance lichter dan de tussenkleur. De neus, snorharen, oren, poten,
staartinplanting en staart zijn donkersepiakleurig. De ogen zijn rood. De
voetzolen zijn bij voorkeur donker gepigmenteerd.
De blauwe siamees
of blue point (aaB-chchddE-G-P-)
Dit is één van
de meest recente kleuren.
De dekkleur is
blauw,
de kleur is het donkerst op de achterhand en wordt geleidelijk aan
lichter naar de buik toe. De tussenkleur volgt de dekkleur. De onderkleur is
een nuance lichter dan de tussenkleur. De neus, snorharen, oren, poten,
staartinplanting en staart zijn blauw. De ogen zijn rood. De voetzolen zijn
bij voorkeur donker gepigmenteerd.
Andere
kleuren in siamees
Men kan siamezen
fokken in gelijk welke andere kleur, hoewel diet niet veel zin heeft: siamezen
in Chocolade gelijken op een slecht gekleurde sepia, de geelwildkleuren lijken
op een gelige albino…
De keuze van een
goede zwarte rat is ook een goede keuze om de extremiteiten en de sluier
donkerder te fokken, hoewel dit met een goed gekleurde siamees ook perect kan.
De fok met dieren die beiden donkere extremiteiten samen met een donkere sluier
en donkere voetzolen hebben levert meestal zeer goede nakomenlingen op.
Spijtig genoeg
kan men de kwaliteit van de kleur slechts beginnen onderscheiden rond de zesde
maand en dit meer bij de mannen dan bij de vrouwen, wat de selectie van de jonge
dieren zeker niet gemakkelijk maakt, temeer dat de kleur ook nog eens afhangt
van de omgevingstemperatuur.
Op de
tentoonstelling
Siamese
ratten zijn vrij populair en hebben veel succes. Wanneer deze goed getekend
zijn eindigen ze dikwijls op de eerste plaatsen.
De mannen zijn
het meest geschikt voor tentoonstellingen omdat de vrouwtjes meestal niet zo
donker gekleurd zijn.
Tentoonstellingsratten in de siamese kleur mogen nooit witte voeten hebben.
Lichtgekleurde tenen worden toegestaan (donkergekleurde genieten de voorkeur),
zeker gedurende de zomerperiode wanneer de ganse kleur lichter is. Omdat de
kleur afhankelijk is van de temperatuur is het aangeraden om siamese ratten op
een koele plaats te zetten. Gedurende de zomer kunnen ze in een geklimatiseerde
ruimte gehouden worden, en gedurende de winter zet men ze op een frisse plaats.
Doordat de
siamese kleur ook lichte delen bevat is het nodig om de dieren een bad te geven
voor een tentoonstelling. Doe dit het liefst een week op voorhand, zodat de
pels terug zijn natuurlijke vetten verkrijgt en zo meer gaat blinken.
Zoals elke
andere variëteit moet ook de siamees of de rus over een goede bouw en een goede
conditie beschikken. Samen met een goede kleur leidt dit tot prachtige
verschijningen op de tentoonstellingen.
Artikel afkomstig van Rodent
Foto van Myrthe:
Montana, Beethoven